Otwórz schowek Brak ulubionych odcinków
Ciemna materia – czy polski fizyk przełamie impas w poszukiwaniach niewidzialnych cząstek? | dr Sebastian Trojanowski

Ciemna materia – czy polski fizyk przełamie impas w poszukiwaniach niewidzialnych cząstek? | dr Sebastian Trojanowski

Nr 104
Pobierz Dodaj do ulubionych

Udostępnij odcinek

Nr 104
Pobierz Dodaj do ulubionych

Udostępnij odcinek

Dodaj do ulubionych
Pobierz odcinek

Udostępnij odcinek

Gość odcinka

dr Sebastian Trojanowski

dr Sebastian Trojanowski

Fizyk, chemik i matematyk. Adiunkt w Grupie Astrofizyki Cząstek (astroCENT) w Centrum Astronomicznym im. Mikołaja Kopernika Polskiej Akademii Nauk oraz w Zakładzie Fizyki Teoretycznej Narodowego Centrum Badań Jądrowych. W 2021 roku został laureatem Nagród Naukowych Polityka. Zainteresowania badawcze: fizyka spoza Modelu Standardowego, kandydaci na ciemną materię i ich poszukiwania, fenomenologiczne badania dot. wysokoenergetycznych zderzaczy cząstek, kosmologia w ujęciu fizyki cząstek elementarnych, fizyka neutrin.

Niedługo minie wiek, odkąd rozmawiamy o ciemnej materii. Wszystko zaczęło się od obserwacji Fritza Zwickiego. Zauważył, że galaktyki w gromadzie poruszają się „za szybko”, dużo szybciej niż powinny.  – W związku z tym wydawało się, że nie ma siły, żeby utrzymać te galaktyki w danej gromadzie. A one w „magiczny sposób” są połączone – mówi w Radiu Naukowym dr Sebastian Trojanowski. – Wniosek Zwickiego był taki, że prawdopodobnie istnieje dużo więcej materii, która wypełnia ciemne obszary na niebie i spaja tę gromadę – dodaje. Przez kolejne dekady naukowcy próbowali znaleźć cząstki ciemnej materii. Bezskutecznie.

Nowy pomysł, który może przełamać impas w tej sprawie, ma właśnie dr Trojanowski wraz ze współpracownikami. To eksperyment FASER w Wielkim Zderzaczu Hadronów. Eksperyment już zaczął działać, będzie rozwijany. – Ma szukać nowych cząstek, między innymi cząstek ciemnej materii albo powiązanych z jej istnieniem – mówi gość Radia Naukowego.

Genialny pomysł

Pomysł tak prosty, że aż genialny. Fizycy pomyśleli, że zamiast oglądać zderzenia wiązki protonów wyłącznie od boku – jak to robią eksperymenty w Zderzaczu – można się przyjrzeć temu, co dzieje się na linii tego zderzenia. Tylko w pewnym oddaleniu. Nikt wcześniej o tym nie pomyślał! Dr Trojanowski wraz ze współpracownikami przekonał do tej koncepcji CERN w niezwykle szybkim tempie 2 lat (to naprawdę szybko w takich dużych naukowych organizacjach)

– Myśli Pan, że FASER naprawdę odkryje ciemną materię? – pytam. – FASER na tym etapie ma zdolność poszukiwania cząstek, które mogą pośredniczyć między ciemną materią a znaną nam materią. I jest nadzieja, że się uda – odpowiada dr Trojanowski. Zaznacza, że nawet jeśli nie uda się odkryć ciemnej materii, to sam eksperyment ma ogromną wartość dla rozumienia fizyki neutrin.

Dr Sebastian Trojanowski jest fizykiem, chemikiem i matematykiem. Głównie zajmuje się fizyką teoretyczną, ale co niezbyt częste, aktywnie interesuje się również częścią doświadczalną. Jest adiunktem w Grupie Astrofizyki Cząstek (AstroCeNT) w Centrum Astronomicznym im. Mikołaja Kopernika PAN oraz w Zakładzie Fizyki Teoretycznej Narodowego Centrum Badań Jądrowych. W 2021 roku został laureatem Nagród Naukowych Polityki.

W podcaście omawiamy kolejne kandydatki na cząstki ciemnej materii, rozmawiamy również o tym, co jeśli ona jednak nie istnieje (słynny MOND), wypytuję, jak się lobbuje za własnym pomysłem w świecie naukowym oraz czy wszyscy astrofizycy oglądali Star Treka.

Dodane:
1,7 tys.

Gość odcinka

dr Sebastian Trojanowski

dr Sebastian Trojanowski

Fizyk, chemik i matematyk. Adiunkt w Grupie Astrofizyki Cząstek (astroCENT) w Centrum Astronomicznym im. Mikołaja Kopernika Polskiej Akademii Nauk oraz w Zakładzie Fizyki Teoretycznej Narodowego Centrum Badań Jądrowych. W 2021 roku został laureatem Nagród Naukowych Polityka. Zainteresowania badawcze: fizyka spoza Modelu Standardowego, kandydaci na ciemną materię i ich poszukiwania, fenomenologiczne badania dot. wysokoenergetycznych zderzaczy cząstek, kosmologia w ujęciu fizyki cząstek elementarnych, fizyka neutrin.

Obserwuj Radio Naukowe

Ulubione

Skip to content